PL EN
AGROKLIMATYCZNE UWARUNKOWANIA POTRZEB MELIORACJI NAWADNIAJĄCYCH
 
Więcej
Ukryj
1
Instytut Technologiczno-Przyrodniczy w Falentach, Kujawsko-Pomorski Ośrodek Badawczy, ul. Glinki 60, 85-174 Bydgoszcz
Data publikacji: 01-05-2016
 
Inż. Ekolog. 2016; 47:199–204
 
SŁOWA KLUCZOWE
STRESZCZENIE
W pracy dokonano przeglądu dotychczas stosowanych w Polsce metod i kryteriów oceny potrzeb melioracji nawadniających dla celów planistycznych, oceny dokonywanej ze względu na uwarunkowania agroklimatyczne oraz z uwzględnieniem retencji wodnej gleb. Potrzeby nawadniania określa się najczęściej biorąc pod uwagę niedobory wody roślin uprawnych. Jest to wielkość, która charakteryzuje niedobór opadów w stosunku do zapotrzebowania na wodę roślin uprawnych. Niektóre stosowane metody wykorzystują tylko parametry meteorologiczne, determinujące stan układu atmosfera-gleba-roślina, a niektóre uwzględniają również retencję wodną gleb i jej dostępność dla roślin.
 
REFERENCJE (30)
1.
Bac S., Rojek M. 1982. Klimatyczne podstawy bilansów wodnych w Polsce. [W:] Agroklimatyczne podstawy melioracji wodnych w Polsce. Pr. zbior. Red. S. Bac. Warszawa: PWRiL, 76–133.
 
2.
Drupka S. 1975. Wytyczne lokalizacji deszczowni rolniczych do nawadniania wodą czystą. Biul. Inf. Melioracje Rolne IMUZ, 1, 1–7.
 
3.
Drupka S. 1976. Techniczna i rolnicza eksploatacja deszczowni. PWRiL Warszawa, ss. 310.
 
4.
Drupka S., Kryńska D., Kuźniar A. 1997. Klimatyczno-rolnicze kryteria oceny potrzeb nawadniania w Polsce. [W:] Woda jako czynnik warunkujący wielofunkcyjny i zrównoważony rozwój wsi i rolnictwa. Mater. Semin. nr 36. Falenty, Wydaw. IMUZ, 9–18.
 
5.
Dzieżyc J. (red.). 1989. Potrzeby wodne roślin uprawnych. Warszawa PWN, ss. 419.
 
6.
Dzieżyc J., Nowak L., Panek K. 1987. Średnie regionalne niedobory opadów i potrzeby deszczowania roślin uprawnych na glebach lekkich i średnich. Zesz. Prob. Post. Nauk Roln. z. 314, 35–48.
 
7.
Grabarczyk S. 1987. Efekty, potrzeby i możliwości nawodnień deszczownianych w różnych regionach kraju. Zesz. Prob. Post. Nauk Rol. z. 314, 49–64.
 
8.
Grzyb S., Prończuk J. 1995. Podział i waloryzacja siedlisk łąkowych oraz ocena ich potencjału produkcyjnego. Wiad. Melior. i Łąk. nr 3, 110–114.
 
9.
Karczmarczyk S., Nowak L. (red.). 2006. Nawadnianie roślin. Warszawa. PWRiL, 479.
 
10.
Kasperska-Wołowicz W., Łabędzki L., 2006. Climatic and agricultural water balance for grasslands in Poland using the Penman-Monteith method. Annals of Warsaw Agricultural University – SGGW. Land Reclamation, No. 37, 93–100.
 
11.
Kowalik P. 1989. Relacja między zaopatrzeniem w wodę a plonem roślin. [W:] Potrzeby wodne roślin uprawnych. Pr. zbior. Red. J. Dzieżyc. PWN Warszawa, 36–50.
 
12.
Koźmiński C., Michalska B. 2001. Atlas klimatycznego ryzyka upraw i roślin w Polsce. Szczecin, AR USzcz.
 
13.
Kryszan C. 1986. Rozkład przestrzenny niedoborów wodnych na terenie Polski. Zesz. Probl. Post. Nauk Rol., z. 268, 37–45.
 
14.
Kuźniar A. 2001. Wpływ retencyjności wodnej gleb na niedobory wodne roślin uprawnych. [W:] Produkcyjne zużycie wody przez agrocenozy i jego wpływ na środowisko wodno-glebowe. Mater. Semin. nr 47. Falenty, Wydaw. IMUZ, 54–64.
 
15.
Lorenc H. 2005. Atlas klimatu Polski. Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej, Warszawa.
 
16.
Łabędzki L. 1996. Niedobory wodne upraw rolniczych jako wskaźnik potrzeb małej retencji. [W:] Potrzeby i możliwości zwiększenia retencji wodnej na obszarach wiejskich. Mater. Semin. nr 37. Wydaw. IMUZ, Falenty, 34–62.
 
17.
Łabędzki L. 1997. Potrzeby nawadniania użytków zielonych – uwarunkowania przyrodnicze i pro­gnozowanie. Rozpr. Habil. Wydaw. IMUZ, Falenty, 121.
 
18.
Łabędzki L. 2014. Klimatyczne uwarunkowania rozwoju melioracji. [W:] E. Kaca (red.) Uwarunkowania rozwoju melioracji wodnych w Polsce. Woda Środowisko Obszary Wiejskie. Rozprawy naukowe i monografie, nr 37, 35–52.
 
19.
Łabędzki L., Bąk B., Smarzyńska K. 2014. Spatio-temporal variability and trends of Penman-Monteith reference evapotranspiration (FAO-56) in 1971-2010 under climatic conditions of Poland. Polish Journal of Environmental Studies, 23(6), 2083–2091. DOI: 10.15244/pjoes/27816.
 
20.
Łabędzki L., Kanecka-Geszke E., Bąk B., Słowińska S. 2011. Estimating reference evapotranspiration using the FAO Penman-Monteith method for climatic conditions of Poland. [W:] L. Łabędzki (red.) Evapotranspiration. InTech, Rijeka, 275–294.
 
21.
Matul K., Dworska M. 1972. Rozkład wskaźników parowania potencjalnego i opadów w latach 1948-1962 jako podstawa do obliczeń niedoborów wodnych roślin. [W:] Prace i studia Kom. Gosp. i Inż. Wod. nr XI.
 
22.
Okruszko H. 1986. System klasyfikacji i waloryzacji siedlisk na glebach hydrogenicznych. Mater. Semin. nr 21 Wydaw. IMUZ, Falenty, ss. 20.
 
23.
Okruszko H. 1988. Zasady podziału gleb hydrogenicznych na rodzaje oraz łączenia rodzajów w kompleksy. Roczn. Gleb. t. 39 z. 1, 127–152.
 
24.
Okruszko H. 1992. Siedliska hydrogeniczne, ich specyfika i zróżnicowanie. [W:] Hydrogeniczne siedliska wilgotnościowe. Bibl. Wiad. IMUZ nr 79, 5–14.
 
25.
Ostrowski J. 1996. Baza danych glebowo-kartograficznych – struktura i użytkowanie. [W:] Systemy informacji przestrzennej. Mater. 6 Konf. Nauk.-Tech. PTIP, Warszawa, 471–480.
 
26.
Ostrowski J., Łabędzki L., Kowalik W., Kanecka-Geszke E., Kasperska-Wołowicz W., Sma­rzyńska K., Tusiński E. 2008. Atlas niedoborów wodnych roślin uprawnych i użytków zielonych w Polsce. Falenty: Wydaw. IMUZ, 19 + 32 mapy.
 
27.
Roguski W., Sarnacka S., Drupka S. 1988. Instrukcja wyznaczania potrzeb i niedoborów wodnych roślin uprawnych i użytków zielonych. Mater. Instr. nr 66. IMUZ Falenty, ss. 43 + zał.
 
28.
Szuniewicz J., Churska C., Churski T. 1992. Potencjalnie hydrogenicznie siedliska wilgotnościowe i ich zróżnicowanie pod względem dyspozycyjnym zapasów wody użytecznej. [W:] Hydrogeniczne siedliska wilgotnościowe. Bibl. Wiad. IMUZ, nr 79, 69–93.
 
29.
Ślusarczyk E. 1979. Określenie retencji użytecznej gleb mineralnych do prognozowania i projektowania nawodnień. Melior. Rol. nr 10, z. 3, 1–4.
 
30.
Walczak R., Ostrowski J. Witkowska-Walczak B., Stawiński C. 2002. Hydrofizyczne charakterystyki mineralnych gleb ornych Polski. Acta Agrophys. Monogr., nr 79, ss. 64.